Znalezienie odpowiedniej opiekunki do dzieci wymaga czasu. Kiedy przeprowadziłeś dobrą rozmowę kwalifikacyjną (tutaj znajdziesz 10 ważnych pytań, które warto zadać opiekunce) i masz wrażenie, że trafiłeś na kogoś, kto Ci odpowiada, łatwo jest po prostu podjąć decyzję od razu. Zanim jednak zdecydujesz się na współpracę, nie pomijaj jednego ważnego kroku: sprawdzenia referencji. Jest to jeden z najbardziej niezawodnych sposobów, by dowiedzieć się, komu tak naprawdę powierzysz opiekę nad dzieckiem. Ale dobra wiadomość jest taka, że jeśli znalazłeś opiekunkę przez Sitly, część pracy jest już wykonana — opinie innych rodziców są widoczne bezpośrednio na profilach niań. To Twój punkt wyjścia.

Referencje na Sitly: Twój pierwszy krok

Zanim sięgniesz po telefon, dokładnie przejrzyj profil opiekunki na Sitly. Opinie innych rodziców dają Ci realny obraz tego, jak bardzo byli z niej zadowoleni. Poproś opiekunkę o dane kontaktowe tych rodzin, żeby mogły powiedzieć Ci bezpośrednio, jak pracuje, jak komunikuje się z innymi i jak dzieci reagują na jej obecność.

Ponieważ Sitly łączy Cię z opiekunkami z Twojej okolicy, jest duża szansa, że mieszkacie w tej samej dzielnicy, dzieci chodzą do tej samej szkoły lub macie wspólnych znajomych. Ona może nie być zupełnie obcą osobą — a to może dać dodatkowe poczucie bezpieczeństwa. Lokalne powiązania tworzą naturalną warstwę zaufania, której trudno oczekiwać przy współpracy z kimś z daleka. 

Co zrobić, jeśli opiekunka nie ma referencji?

Jeśli jest młoda i to jej pierwsza praca jako opiekunka do dzieci, jest to zupełnie normalne. Nie rezygnuj z niej od razu. Zamiast tego poproś o kogoś, kto może powiedzieć coś o jej charakterze i rzetelności: byłego pracodawcę, który opisze, jak radzi sobie z odpowiedzialnością, albo nauczyciela lub mentora, szczególnie w przypadku młodszych opiekunek, które dopiero zaczynają.

Warto wtedy poświęcić więcej czasu na rozmowę kwalifikacyjną i rozważyć krótkie spotkanie próbne w domu, zanim zostawisz opiekunkę sam na sam z dziećmi. 

Jeśli jednak opiekunka pracuje w tym zawodzie już od jakiegoś czasu, sytuacja wygląda nieco inaczej. Osoba z prawdziwym doświadczeniem powinna mieć przynajmniej jedną lub dwie rodziny, które chętnie ją polecą. Jeśli nie potrafi nikogo wskazać, warto zapytać dlaczego i uważnie wysłuchać odpowiedzi.

Kiedy prosić o referencje

O referencje najlepiej poprosić pod koniec rozmowy kwalifikacyjnej, a nie wtedy, gdy już decyzja została podjęta.

Dlaczego właśnie wtedy? Bo sprawdzanie referencji jest najbardziej przydatne, kiedy możesz skonfrontować uzyskane informacje z tym, co powiedziała Ci opiekunka. Czy naprawdę pracowała dla jednej rodziny przez dwa lata? Czy dobrze radzi sobie w nagłych sytuacjach? Czy dzieci ją uwielbiały? Weryfikacja referencji to Twoja szansa, aby potwierdzić te informacje. 

Jeśli zapytasz o referencje zbyt wcześnie, będziesz działać bez pełnego obrazu sytuacji. Jeśli zrobisz to za późno — prawdopodobnie szukasz już tylko potwierdzenia swojej decyzji, a nie rzetelnych informacji. 

Kto powinien udzielić referencji? 

Najbardziej wartościowe referencje pochodzą od rodzin, dla których opiekunka pracowała wcześniej. Mogą one powiedzieć bezpośrednio, jak zachowuje się z dziećmi, jak radzi sobie z niespodziewanymi sytuacjami i czy zaufałyby jej ponownie.

Nie wszystkie referencje mają tę samą wartość. Rodzina, która korzystała z usług tej samej opiekunki co tydzień przez rok, widziała ją w najróżniejszych sytuacjach — podczas trudnych wieczorów, problemów z zasypianiem dzieci czy drobnych kryzysów. Z kolei rodzina, która zatrudniała ją okazjonalnie, na przykład na sobotnie wieczory, ma znacznie bardziej ograniczone doświadczenie. Obie opinie mogą być pomocne, ale warto zapytać, jak często i jak długo trwała współpraca. Im bardziej regularne i długotrwałe było doświadczenie, tym bardziej wiarygodna jest dana referencja. 

Co zrobić, jeśli referencja pochodzi od członka rodziny?

Referencja od kuzynki czy cioci nie jest bezwartościowa, ale warto podejść do niej z większym dystansem. 

Członkowie rodziny mają tendencję do mówienia ogólnikami: “Jest wspaniała z dziećmi” lub “Wszyscy ją kochają.” To miłe, ale niewiele mówi o rzeczywistym doświadczeniu. Warto dopytać o konkretne sytuacje, przykładowo: jak zareagowała, gdy dziecko miało napad złości? Co zrobiła, gdy jedno z dzieci się skaleczyło?

Jeśli jedyne dostępne referencje pochodzą od rodziny, postaraj się uzupełnić je przynajmniej jednym kontaktem spoza najbliższego otoczenia, takim jak były pracodawca, nauczyciel lub innym rodzicem.

Jak sprawdzić referencje opiekunki do dziecka 

Gdy znasz już imię i nazwisko osoby, do której chcesz zadzwonić, warto spojrzeć na jej profil w mediach społecznościowych, żeby lepiej zorientować się, kim jest. Sprawdź po prostu, czy macie wspólnych znajomych.. Czasem szybkie spojrzenie ujawnia, że znacie tę samą osobę albo mieszkacie w tej samej okolicy. To od razu zmienia nieznajomą w wiarygodne źródło.

Zadzwonienie do osoby udzielającej referencji może być trochę niezręczne, szczególnie gdy nie wiesz, co powiedzieć. Ale większość rodziców po drugiej stronie słuchawki doskonale to rozumie. Sami byli w Twojej sytuacji. Warto mówić krótko, uprzejmie i konkretnie. Możesz zacząć na przykład tak: 

„Dzień dobry, nazywam się [Imię i nazwisko]. [Imię opiekunki] podała Panią/Pana jako osobę do referencji. Czy ma Pan/Pani kilka minut, żeby opowiedzieć mi o swoich doświadczeniach z nią?”

Potem wysłuchaj uważnie drugiej strony, nie tylko tego, co mówi, ale też w jaki sposób. Entuzjastyczna odpowiedź to zwykle bardzo dobry znak. Wahanie, niejasne odpowiedzi lub niezręczna cisza po wymówieniu imienia opiekunki to sygnały i powód, żeby zadać pytania uzupełniające.

Na koniec rozmowy zostaw swój numer i zapytaj, czy jest coś jeszcze, co chcieliby dodać. Niekiedy najbardziej wartościowe informacje pojawiają dopiero po zakończeniu oficjalnej rozmowy.

Pytania, które warto zadać przy sprawdzaniu referencji

Jakie pytania warto zadać podczas rozmowy z osobą udzielającą referencji? Oto lista najważniejszych:

  • Jak długo opiekunka współpracowała z Państwa rodziną? 
  • W jakim wieku były dzieci, którymi się opiekowała? Jeśli szukasz opiekunki dla niemowlęcia, najlepiej znaleźć kogoś z doświadczeniem w opiece nad niemowlętami.
  • Czy była punktualna i rzetelna? Czy kiedykolwiek odwołała wizytę w ostatniej chwili?
  • Jak radziła sobie w trudnych sytuacjach — na przykład gdy dziecko nie chciało spać, gdy doszło do urazu lub gdy dziecko było bardzo zdenerwowane?
  • Czy przestrzegała domowych zasad i rutyn?
  • Dlaczego zakończyła współpracę z Państwa rodziną? 
  • Czy na podstawie swoich doświadczeń polecił(a)by Pan/Pani tę opiekunkę innym rodzicom? 

To ostatnie pytanie jest najważniejsze. Zarówno odpowiedź, jak i sposób jej udzielenia, mogą powiedzieć bardzo wiele o opiekunce.

Sygnały ostrzegawcze, na które warto zwrócić uwagę

Większość rozmów dotyczących referencji przebiega bez problemu. Są jednak sygnały, które warto potraktować poważnie: 

  • Referencja jest bardzo ogólna i nie zawiera konkretnych przykładów 
  • Pojawia się wahanie lub dyskomfort, gdy pada imię opiekunki
  • Osoba udzielająca referencji nie spodziewała się Twojego telefonu i wydaje się zaskoczona, że została wskazana
  • Opiekunka niechętnie podaje referencje lub wskazuje wyłącznie członków rodziny
  • Informacje przekazane przez osobę udzielającą referencji nie zgadzają się z tym, co opiekunka mówiła podczas rozmowy kwalifikacyjnej 
  • Opiekunka deklaruje wielomiesięczne lub wieloletnie doświadczenie, ale nie może wskazać żadnych referencji

Jeden z tych sygnałów sam w sobie nie musi oznaczać problemu. Jeśli jednak pojawia się ich kilka jednocześnie, warto zachować ostrożność. 

Co jeszcze warto sprawdzić?

Referencje mogą wiele powiedzieć o doświadczeniu i podejściu opiekunki do pracy. Dla większego poczucia bezpieczeństwa możesz też poprosić opiekunkę o zaświadczenie o niekaralności. Większość opiekunek, które poważnie podchodzą do swojej pracy, nie będzie tym zaskoczona.

Jeśli i tak już przeglądasz profile opiekunki w mediach społecznościowych w poszukiwaniu wspólnych znajomych, warto przy okazji rzucić okiem również na jej ogólny profil i publikowane treści. Nie chodzi o ocenianie jej życia prywatnego, ale o lepsze poznanie osoby, której powierzysz opiekę nad dzieckiem. Warto zwrócić uwagę na wszystko, co mogłoby budzić niepokój u osoby opiekującej się dziećmi. W większości przypadków nie znajdziesz nic niepokojącego, ale taka szybka weryfikacja trwa zaledwie pięć minut i może zapewnić Ci większy spokój. 

Referencje dają Ci wyraźniejszy i pełniejszy obraz tego, kogo zapraszasz do swojego domu. Korzystaj z nich mądrze, zadawaj właściwe pytania i zwracaj uwagę nie tylko na odpowiedzi, ale też na to, co pozostaje niewypowiedziane.